Özel Güvenlik Olay Yeri Koruma ve Delil Muhafazası

Olay yeri korumada amaç alanın güvenliğini sağlamak, iz ve delillerin bozulmasını önlemek ve genel kolluğa doğru bilgi aktarmaktır. Ders, ilk bildirimden teslim sürecine kadar temel sorumlulukları açıklar.

Özel Güvenlikte Olay Yeri Koruma

Özel güvenlik olay yeri koruma, bir suç, kaza, yangın, yaralanma, hırsızlık veya şüpheli durum meydana geldikten sonra olay yerinin güvenlik altına alınması ve delillerin korunması amacıyla yapılan işlemlerin tamamıdır. Olay yeri, soruşturmanın sağlıklı yürütülebilmesi için büyük önem taşır. Çünkü olay yerinde bulunan izler, eşyalar, kamera kayıtları, tanık beyanları ve diğer bulgular olayın aydınlatılmasına yardımcı olur.

Özel güvenlik görevlileri; AVM, site, hastane, fabrika, okul, otel, iş merkezi ve kamuya açık alanlarda görev yaparken birçok olayla karşılaşabilir. Bu olaylarda çoğu zaman ilk müdahale eden kişi özel güvenlik görevlisi olur. Bu nedenle olay yeri koruma konusu özel güvenlik mesleğinde bilinmesi gereken en önemli konulardan biridir.

Olay yerinde yapılacak küçük bir hata bile delillerin kaybolmasına, izlerin bozulmasına veya soruşturmanın yanlış yönlenmesine neden olabilir. Örneğin bir hırsızlık olayında kırılan kapıya dokunmak, kan izini temizlemek, kamera kayıtlarını silmek veya olay yerine yetkisiz kişileri almak delillerin zarar görmesine yol açabilir. Bu nedenle özel güvenlik görevlisi olay yerini korumalı, genel kolluk gelene kadar düzeni sağlamalı ve yetkisini aşmadan hareket etmelidir.

Olay Yeri Nedir?

Bir suçun işlendiği, kazanın meydana geldiği veya şüpheli bir durumun yaşandığı alana olay yeri denir. Olay yeri sadece olayın tam yaşandığı nokta değildir. Olayla bağlantılı çevre alanlar da olay yeri kapsamında değerlendirilebilir.

Örneğin bir mağazada hırsızlık olmuşsa sadece kasa bölümü değil, giriş-çıkış kapıları, kamera görüş alanları, ürün rafları ve şüphelinin geçtiği güzergâh da olay yeriyle bağlantılı olabilir.

Olay yerine örnek olarak şunlar gösterilebilir:

Hırsızlık yapılan mağaza, trafik kazası meydana gelen yol, yangın çıkan bina, yaralanmalı kavganın yaşandığı alan, şüpheli paketin bulunduğu bölge, kamera kayıtlarının bulunduğu güvenlik odası ve giriş-çıkış noktaları.

Özel güvenlik görevlisi olay yerinin sınırlarını doğru değerlendirmeli ve mümkün olduğunca geniş bir alanı koruma altına almalıdır.

Delil Nedir?

Bir olayın meydana geliş şeklini, failini, mağdurunu veya olayın detaylarını ortaya koymaya yardımcı olan her türlü bulguya delil denir. Deliller, olayın aydınlatılmasında önemli rol oynar. Bu nedenle delillerin korunması, olay yeri korumanın temel amaçlarından biridir.

Deliller genel olarak üç gruba ayrılabilir:

Maddi deliller, biyolojik deliller ve dijital deliller.

Özel güvenlik görevlisinin görevi delilleri toplamak değildir. Delil toplama görevi genel kolluk kuvvetlerine aittir. Özel güvenlik görevlisinin görevi, delillerin bozulmasını, kaybolmasını veya yetkisiz kişiler tarafından değiştirilmesini önlemektir.

Maddi Deliller

Maddi deliller, olay yerinde bulunan fiziksel eşya ve izlerdir. Bunlar olayın nasıl gerçekleştiğini anlamaya yardımcı olabilir.

Maddi delillere örnek olarak şunlar verilebilir:

Silahlar, bıçaklar, mermiler, boş kovanlar, kırılmış camlar, zarar görmüş kapılar, kıyafetler, çantalar, ayakkabı izleri, araç parçaları, kırılmış eşyalar ve olayda kullanılan araç gereçler.

Özel güvenlik görevlisi bu tür eşyalara dokunmamalı, yerini değiştirmemeli ve başkalarının da dokunmasına izin vermemelidir. Özellikle silah, bıçak, boş kovan veya kırık cam gibi deliller olayın aydınlatılmasında önemli olabilir.

Biyolojik Deliller

Biyolojik deliller, insan veya canlı kaynaklı izlerdir. Bu tür deliller, özellikle yaralanmalı olaylarda, kavgalarda ve adli olaylarda önemlidir.

Biyolojik delillere örnek olarak şunlar gösterilebilir:

Kan, saç, tükürük, deri parçası, parmak izi ve vücut sıvıları.

Bu tür delillere kesinlikle dokunulmamalıdır. Kan izi bulunan alan temizlenmemeli, üzeri kapatılmamalı ve çevresi korunmalıdır. Biyolojik deliller çok hassas olduğu için yanlış müdahale delilin bozulmasına neden olabilir.

Dijital Deliller

Günümüzde birçok olayın aydınlatılmasında dijital deliller büyük önem taşır. Özel güvenlik görevlilerinin görev yaptığı yerlerde kamera sistemleri, kartlı geçiş sistemleri, bilgisayar kayıtları ve alarm sistemleri bulunabilir.

Dijital delillere örnek olarak şunlar verilebilir:

Kamera kayıtları, bilgisayar kayıtları, telefon kayıtları, hafıza kartları, hard diskler, kartlı geçiş kayıtları, alarm sistemi kayıtları ve elektronik giriş-çıkış kayıtları.

Kamera kayıtları olayın kim tarafından, ne zaman ve nasıl gerçekleştiğini gösterebilir. Bu nedenle kayıtların silinmemesi, üzerine yeni kayıt yazılmaması ve yetkililere teslim edilene kadar korunması gerekir.

Olay Yerinin Korunmasının Önemi

Olay yerinin korunması, soruşturmanın doğru yürütülmesi açısından çok önemlidir. Olay yeri korunmazsa deliller kaybolabilir, izler bozulabilir, tanıklar uzaklaşabilir veya olayla ilgisi olmayan kişiler alana girerek karışıklığa neden olabilir.

Olay yerinin korunması sayesinde:

Delillerin kaybolması önlenir.

Suçun aydınlatılması kolaylaşır.

Genel kolluk kuvvetlerinin çalışması desteklenir.

Tanıkların belirlenmesi sağlanır.

Olayın büyümesi engellenir.

Kurumun güvenliği korunur.

Özel güvenlik görevlisi olay yerini korurken soğukkanlı davranmalı, panik yapmamalı ve gereksiz müdahalelerden kaçınmalıdır.

Olay Yerine İlk Gelen Güvenlik Görevlisinin Yapması Gerekenler

Olay yerine ilk gelen özel güvenlik görevlisi öncelikle kendi güvenliğini ve çevre güvenliğini sağlamalıdır. Tehlike devam ediyorsa olay yerine kontrolsüz şekilde girmemelidir.

İlk yapılması gereken işlemler şunlardır:

Güvenliği sağlamak.

Yaralı varsa 112 acil sağlık ekiplerine haber vermek.

Genel kolluğa bilgi vermek.

Olay yerini koruma altına almak.

Yetkisiz kişileri olay yerinden uzaklaştırmak.

Tanıkları belirlemek.

Kamera kayıtlarının korunmasını sağlamak.

Gerekirse güvenlik şeridi veya fiziki engel kullanmak.

Özel güvenlik görevlisi delillere dokunmadan, sadece olay yerini koruma amacıyla hareket etmelidir.

Olay Yerinde Yapılmaması Gerekenler

Olay yerinde yanlış müdahale, delillerin zarar görmesine neden olabilir. Bu nedenle özel güvenlik görevlisinin dikkat etmesi gereken bazı yasak davranışlar vardır.

Olay yerinde yapılmaması gerekenler şunlardır:

Delillere dokunmak.

Eşyaların yerini değiştirmek.

Olay yerini temizlemek.

Kan, parmak izi veya ayak izi gibi izleri silmek.

Yetkisiz kişileri içeri almak.

Kamera kayıtlarını izinsiz paylaşmak.

Olay hakkında sosyal medyada paylaşım yapmak.

Basına veya üçüncü kişilere bilgi vermek.

Kendi yorumunu kesin bilgi gibi aktarmak.

Olay yerinde sadece yetkili birimlerin yönlendirmesine uygun hareket edilmelidir.

Güvenlik Şeridi Kullanımı

Olay yeri mümkünse güvenlik şeridi, bariyer, duba veya fiziki engellerle çevrilmelidir. Güvenlik şeridinin amacı olay yerine yetkisiz girişleri engellemek ve delillerin korunmasını sağlamaktır.

Güvenlik şeridi kullanılırken olayın yaşandığı nokta kadar çevre alan da dikkate alınmalıdır. Çünkü bazı deliller olayın hemen yanında değil, biraz daha uzakta bulunabilir.

Örneğin bir kavga olayında sadece kavganın olduğu nokta değil, tarafların kaçtığı yön, düşen eşyalar ve kamera görüş alanları da korunmalıdır.

Tanıkların Korunması ve Yönlendirilmesi

Tanıklar, olayın aydınlatılmasında önemli kişilerdir. Olayı gören veya duyan kişiler, genel kolluk kuvvetlerine bilgi verebilir.

Özel güvenlik görevlisi tanıkları belirlemeli, mümkünse güvenli bir alanda beklemelerini sağlamalı ve genel kolluk geldiğinde tanıkları göstermelidir. Tanıklara baskı yapılmamalı, yönlendirici sorular sorulmamalı ve olayla ilgili ifade almaya çalışılmamalıdır.

Tanıkların adı, iletişim bilgisi veya nerede bulundukları gibi bilgiler raporda belirtilebilir. Ancak bu bilgiler gizlilik kurallarına uygun şekilde korunmalıdır.

Kamera Kayıtlarının Korunması

Kamera kayıtları olay yeri korumada en önemli dijital delillerden biridir. Hırsızlık, kavga, yaralanma, şüpheli paket, giriş-çıkış ihlali ve trafik kazası gibi birçok olay kamera kayıtları sayesinde aydınlatılabilir.

Bu nedenle özel güvenlik görevlisi kamera kayıtlarının silinmemesi için gerekli tedbirleri almalıdır. Kayıtlar izinsiz şekilde kopyalanmamalı, sosyal medyada paylaşılmamalı ve yetkisiz kişilere verilmemelidir.

Kamera kayıtları genel kolluk kuvvetlerine veya yetkili kurum görevlilerine tutanakla teslim edilmelidir.

Genel Kolluğa Teslim

Polis veya jandarma olay yerine geldiğinde özel güvenlik görevlisi sakin ve düzenli şekilde bilgi vermelidir. Olayın ne zaman meydana geldiği, kimlerin olay yerinde bulunduğu, tanıkların kimler olduğu ve yapılan güvenlik işlemleri anlatılmalıdır.

Genel kolluğa şu bilgiler aktarılabilir:

Olayın tarihi ve saati.

Olayın meydana geldiği yer.

İlk görülen durum.

Varsa yaralı bilgisi.

Tanıkların bilgisi.

Korunan delillerin yeri.

Kamera kayıtlarının durumu.

Olay yeri güvenliği için yapılan işlemler.

Bu aşamada özel güvenlik görevlisi kolluğun talimatlarına uygun hareket etmelidir.

Olay Raporu Hazırlama

Olay sonrası mutlaka olay raporu hazırlanmalıdır. Olay raporu, yaşanan olayın kayıt altına alınmasını sağlar. Raporda açık, sade ve doğru ifadeler kullanılmalıdır.

Olay raporunda şu bilgiler yer almalıdır:

Tarih, saat, yer, olayın kısa özeti, olayın nasıl fark edildiği, yapılan işlemler, haber verilen birimler, tanık bilgileri, kamera kaydı durumu, genel kolluğa verilen bilgiler ve görevli personelin adı soyadı.

Raporda kişisel yorumlardan kaçınılmalıdır. “Şahıs suçludur” gibi kesin hüküm içeren ifadeler yerine, görülen ve tespit edilen durumlar yazılmalıdır.

Konu Özeti

Bu derste özel güvenlikte olay yeri koruma konusu öğrenilmiştir. Olay yeri, suçun işlendiği veya olayın meydana geldiği alandır. Deliller maddi, biyolojik ve dijital deliller olarak sınıflandırılabilir.

Özel güvenlik görevlisinin görevi delil toplamak değil, olay yerini korumaktır. Güvenlik görevlisi olay yerinde güvenliği sağlamalı, yaralı varsa yardım çağırmalı, genel kolluğa haber vermeli, yetkisiz kişileri uzaklaştırmalı, tanıkları belirlemeli ve kamera kayıtlarının korunmasını sağlamalıdır.

Olay yerinde delillere dokunmak, eşyaların yerini değiştirmek, izleri silmek, kamera kayıtlarını paylaşmak ve yetkisiz kişileri içeri almak kesinlikle doğru değildir.

Konu Sonu Testi

Soru 1

Olay yeri nedir?

A) Toplanma alanı
B) Suçun işlendiği veya olayın meydana geldiği yer
C) Güvenlik odası
D) Otopark

Cevap: B

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi delildir?

A) Kan izi
B) Masa
C) Duvar
D) Halı

Cevap: A

Soru 3

Olay yerinde ilk yapılması gereken nedir?

A) Delilleri toplamak
B) Güvenliği sağlamak
C) Fotoğraf çekmek
D) Temizlik yapmak

Cevap: B

Soru 4

Olay yerinde ne yapılmamalıdır?

A) Güvenlik sağlamak
B) Delillere dokunmak
C) Kolluğa haber vermek
D) Tanıkları belirlemek

Cevap: B

Soru 5

Kamera kayıtları nasıl korunmalıdır?

A) Silinmelidir
B) Paylaşılmalıdır
C) Muhafaza edilmelidir
D) Yok edilmelidir

Cevap: C

Soru 6

Güvenlik şeridinin amacı nedir?

A) Reklam yapmak
B) Delilleri korumak
C) Satış yapmak
D) Yol çizmek

Cevap: B

Soru 7

Tanıklar ne için önemlidir?

A) Olayın aydınlatılmasına yardımcı olur
B) Güvenlik sağlar
C) Ceza verir
D) Delil toplar

Cevap: A

Soru 8

Dijital delil örneği hangisidir?

A) Kan izi
B) Parmak izi
C) Kamera kaydı
D) Kıyafet

Cevap: C

Soru 9

Olay raporunda ne bulunmalıdır?

A) Tarih ve saat
B) Reklam bilgisi
C) Satış bilgisi
D) Personel maaşı

Cevap: A

Soru 10

Delilleri toplama görevi kime aittir?

A) Vatandaşa
B) Özel güvenliğe
C) Genel kolluğa
D) Tanıklara

Cevap: C

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi olay yerinde yapılması gereken doğru davranıştır?

A) Olay yerini temizlemek
B) Delilleri yerinden kaldırmak
C) Yetkisiz kişileri uzaklaştırmak
D) Kamera kayıtlarını sosyal medyada paylaşmak

Cevap: C

Soru 12

Biyolojik delile örnek hangisidir?

A) Kamera kaydı
B) Kan izi
C) Kırık cam
D) Araç plakası

Cevap: B

Soru 13

Özel güvenlik görevlisi olay raporu hazırlarken nasıl davranmalıdır?

A) Kendi yorumunu kesin bilgi gibi yazmalıdır
B) Sadece duyduğu söylentileri yazmalıdır
C) Gördüğü ve yaptığı işlemleri doğru şekilde yazmalıdır
D) Rapora gereksiz bilgiler eklemelidir

Cevap: C

Soru 14

Genel kolluk olay yerine geldiğinde özel güvenlik görevlisi ne yapmalıdır?

A) Olay yerinden ayrılmalıdır
B) Bilgi vermeli ve yapılan işlemleri anlatmalıdır
C) Delilleri kendisi toplamalıdır
D) Tanıkları göndermelidir

Cevap: B

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi maddi delile örnektir?

A) Kan
B) Saç
C) Bıçak
D) Kamera kaydı

Cevap: C

Emniyet Müdürlüğü Özel Güvenlik Daire Başkanlığı sitesini ziyaret etmek için tıklayınız.